Kendi bahçenizi, garaj yolunuzu veya yürüyüş parkurunuzu kilitli parke taşı ile döşemek, hem mülkünüzün değerini artıran hem de size büyük bir başarma hissi veren bir projedir. Profesyonel bir ekip tutmak yerine bu işi kendiniz yaparak maliyetleri düşürebilir ve her bir taşın tam istediğiniz gibi yerleştiğinden emin olabilirsiniz.
Bu rehber, bir başlangıç seviyesindeki birinin bile profesyonel sonuçlar almasını sağlayacak kadar detaylı hazırlanmıştır. İşte adım adım kilitli parke taşı döşeme sanatı.
1. Hazırlık Aşaması: Doğru Planlama Hayat Kurtarır
Başarılı bir parke döşeme işleminin %70’i hazırlık, %30’u ise taşları dizmektir. Eğer zemin hazırlığını hafife alırsanız, birkaç yıl içinde çökmeler ve dalgalanmalarla karşılaşabilirsiniz.
Gerekli Araç ve Gereçler
İşe başlamadan önce aşağıdaki listeyi kontrol edin. Bu ekipmanların çoğu yapı marketlerden kiralanabilir.
| Araç/Gereç | Kullanım Amacı |
| Kürek ve Kazma | Zemin kazısı için |
| Kompaktör (Vibrasyonlu Tabla) | Zemini ve kumu sıkıştırmak için |
| Lastik Tokmak | Taşları yerine oturtmak için |
| Su Terazisi ve İp | Eğimi ve düzlüğü kontrol etmek için |
| Gönyeli Mastar (Alüminyum) | Kumu düzlemek için |
| Taş Kesme Makinesi (Spiral) | Köşe ve kenar kesimleri için |
| İnce Kum ve Mıcır | Temel tabakası ve derzler için |
Alan Ölçümü ve Malzeme Hesabı
Döşeyeceğiniz alanın metrekaresini hesaplayın.
İpucu: Hesapladığınız miktarın %5 ila %10 fazlasını sipariş edin. Kesimler sırasında oluşacak fireler ve gelecekteki olası onarımlar için bu yedek taşlar altın değerindedir.
2. Zemin Kazısı ve Altyapı
Kilitli parke taşları sadece bir yüzey kaplaması değildir; onlar esnek bir sistemin parçasıdır. Bu sistemin en önemli parçası ise toprağın altına gizlenen temeldir.
Kazı Derinliği Hesaplama
Kazacağınız derinlik, taşın kalınlığına ve kullanım amacına bağlıdır.
- Yaya yolu için: Yaklaşık 15-20 cm kazı yeterlidir.
- Araç yolu (garaj girişi) için: En az 25-30 cm derinlik gerekir.
Eğim (Drenaj) Kuralı
Su, parke taşlarının düşmanıdır. Suyun binadan uzaklaşması veya en yakın tahliye noktasına akması için eğim vermelisiniz. İdeal eğim oranı genellikle %1 ile %2 arasındadır.
Eğimi hesaplamak için şu formülü kullanabilirsiniz:
Eğim = Yükseklik Farkı (h) Mesafe (L) 100
Örneğin, 10 metrelik bir yolda 10-20 cm’lik bir kot farkı (düşüş) olmalıdır.
3. Temel Tabakası: Mıcır Serimi ve Sıkıştırma
Kazılan alana önce “0-63 mm” veya “0-38 mm” boyutlarında kırmataş (mıcır) serilir. Bu tabaka, yükü taşıyan asıl katmandır.
- Tabakalar Halinde Yayın: Mıcırı tek seferde değil, 5-10 cm’lik tabakalar halinde yayın.
- Sıkıştırın: Her tabakayı kompaktör makinesi ile en az 3-4 kez üzerinden geçerek sıkıştırın.
- Nemlendirin: Hafifçe ıslatılan mıcır, tozun bastırılmasını ve taşların birbirine daha iyi kenetlenmesini sağlar.
4. Kenar Bordürlerinin Yerleştirilmesi
Parke taşlarının sağa sola kaymasını engellemek için bir “çerçeveye” ihtiyacınız vardır. Bordür taşları, sistemin kilitli kalmasını sağlayan dış desteklerdir.
- Bordürleri beton harcı ile sabitlemek en kalıcı çözümdür.
- İp çekerek bordürlerin aynı hizada ve doğru yükseklikte olduğundan emin olun.
5. Serim Kumu (Yastıklama Tabakası)
Mıcır temel hazır olduktan sonra, üzerine taşların “oturacağı” yaklaşık 3-5 cm kalınlığında ince bir kum tabakası (genellikle 0-3 mm dişli kum) serilir.
Kritik Uyarı: Serilen kumu asla çiğnemeyin!
Mastar Çekme İşlemi:
İki adet uzun metal boruyu (ray olarak) kuma yerleştirin. Alüminyum mastarı bu boruların üzerinde kaydırarak dümdüz bir yüzey elde edin. Kum tabakası sıkıştırılmaz; taşlar üzerine dizildikten sonra hep birlikte sıkıştırılacaktır.
6. Taşların Döşenmesi: Sanat Başlıyor
Artık taşları dizme vaktidir. En uzak köşeden başlayarak kendinize doğru ilerleyin.
Dizilim Kuralları
- Taşların Üzerinde Durun: Her zaman yeni döşediğiniz taşların üzerinde durarak çalışın. Asla düzlediğiniz kumun üzerine basmayın.
- Desen Seçimi: “Balıksırtı” deseni, araç yolları için en dayanıklı olanıdır çünkü yükü her yöne eşit dağıtır. Yaya yolları için “koşu bağı” veya “sepet örgü” desenleri tercih edilebilir.
- Boşluk Bırakmayın: Taşları birbirine sıkıca yaslayın. Kilitli taşların yan yüzeylerindeki küçük çıkıntılar, doğal derz aralığını zaten oluşturacaktır.
Kesim İşlemleri
Kenarlarda kalan boşluklar için taşları kesmeniz gerekecektir. Bir tebeşirle taşı işaretleyin ve sulu kesim makinesi veya spiral kullanarak dikkatlice kesin. Güvenlik için mutlaka gözlük ve eldiven kullanın.
7. Son Adım: Derz Dolgusu ve Kompaktör
Taşların dizimi bittiğinde, yüzey henüz tam olarak stabil değildir.
- Yüzeyi Temizleyin: Taşların üzerindeki büyük parçaları süpürün.
- Derz Kumu Serin: İnce, kuru mil kumunu taşların üzerine yayın. Bir fırça yardımıyla kumu derz aralarına doldurun.
- Vibrasyonlu Sıkıştırma: Kompaktör makinesini (altına kauçuk mat takılı olduğundan emin olun, aksi takdirde taşlar çizilebilir) tüm yüzeyde gezdirin. Bu işlem, taşları kumun içine “gömer” ve derz kumunu aşağı iterek sistemi kilitler.
- Tekrar Kum Serin: Sıkıştırma sonrası boşalan derzlere tekrar kum dökün ve süpürün.
Sık Yapılan Hatalar ve Kaçınma Yolları
- Zayıf Sıkıştırma: Eğer alt tabaka iyi sıkışmazsa, bir süre sonra tekerlek izleri oluşur.
- Yanlış Kum Kullanımı: Çok ince “deniz kumu” kullanmayın; bu kum zamanla suyla akıp gider. Dişli inşaat kumu kullanın.
- Eğimsiz Döşeme: Su birikintileri kışın donarak taşları patlatabilir. Daima %1 eğim kuralına uyun.
Bakım İpuçları
- Yosun ve Otlanma: Derz aralarında ot çıkmasını istemiyorsanız, polimerik kum (suyla temas edince sertleşen özel kum) kullanabilirsiniz.
- Temizlik: Yılda bir kez basınçlı suyla yıkama yapabilirsiniz, ancak sonrasında boşalan derzlere mutlaka tekrar kum ilave etmelisiniz.
Kendi ellerinizle yaptığınız bu zemin, doğru uygulandığında 20 yıldan fazla dayanabilir. Sabırlı olun, ölçümlerinizi iki kez kontrol edin ve sürecin tadını çıkarın!
İhtiyacınız olan malzeme miktarını hesaplama
Malzeme miktarını doğru hesaplamak, hem bütçenizi korumanızı sağlar hem de işin ortasında malzemenin bitmesi gibi sinir bozucu durumların önüne geçer.
Hesaplamayı yapabilmemiz için aşağıdaki bilgilere ihtiyac var. Bu bilgiler ile tam bir “İhtiyaç Listesi” çıkar.
- Döşenecek Alanın Ölçüleri: Genişlik ve uzunluk nedir? (Veya toplam kaç metrekare?)
- Kullanım Amacı: Sadece yürüme yolu mu olacak yoksa üzerinden araç geçecek mi? (Bu, temel derinliğini belirler.)
- Bordür Uzunluğu: Alanın kaç metresine sınır taşı (bordür) döşenecek?
Genel bir Örnek Hesaplama Tablosu hazırladım. Diyelim ki 50 metrekarelik bir alan döşeyeceksiniz:
50 m2 İçin Tahmini Malzeme Listesi
| Malzeme | Miktar | Açıklama |
| Kilitli Parke Taşı | 52.5 m2 | %5 fire payı eklenmiş hali. |
| Alt Temel (Mıcır/Kırmataş) | ~8-10 m³ | 15 cm derinlik için (Araç yoluysa artar). |
| Serim Kumu (Yastıklama) | ~2-3 m³ | 4-5 cm yükseklik için. |
| Derz Kumu | ~5-10 Torba | Taşların arasındaki boşluklar için ince kum. |
| Çimento (Bordür için) | 3-5 Torba | Bordürleri sabitlemek için harç yapımında kullanılır. |
Kendi Hesabınızı Yapmanız İçin Formüller
Eğer rakamları kendiniz hesaplamak isterseniz şu yöntemleri kullanabilirsiniz:
- Taş Miktarı: Alan (m2) 1.05 = Sipariş edilecek m2
- Hacim Hesaplama (Kum/Mıcır): Alan (m2) Derinlik (metre) = Gereken\ hacim (m3)
- Örnek: 50 m2 alana 10 cm mıcır serecekseniz: 50 0.10 = 5 m3.
- Ağırlık Dönüşümü: 1 metreküp kum veya mıcır yaklaşık 1.6 ton civarındadır. Satıcıya ton bazında sipariş verecekseniz hacmi 1.6 ile çarpın.
Parke Taşı modellerimiz için tıklayınız.
ZİYARETÇİ YORUMLARI
BİR YORUM YAZIN